Денсаулық – мен білетін бірден-бір сұлулық

Ақтөбе облысы

Шалқар ауданы

Жаңақоныс орта мектебі

Шүйіншалина Айгүл Жылқайдарқызы

Химия-биология пәні мұғалімі

Сабақтың тақырыбы:Денсаулық – мен білетін бірден-бір сұлулық

Мақсаты:

«Бірінші байлық-денсаулық» «Қазақстан-2030» бағдарламасындакөрсетілгендей,өркениетті елдің әрбір азаматының денсаулығымықты, хал-ахуалы жақсы болу үшін зиянды әдеттерден – ішімдік,нашақорлық. шылым шегушіліктің денсаулыққа, болашақ ұрпаққажау екендігін түсіндіре отырып, спортпен белсене шұғылдануынаықпал ету. Салауатты өмір салтын қалыптастыру.Өркениетті елімізге лайықты, зиянды әдеттерге қарсы күресетін,білімді тұлға тәрбиелеу. Өз өмірін, денсаулығын сақтап, қорғайбілуге тәрбиелеу.

Әдісі: ой қозғау, мағынаны ашу, топтастыру, тәжірибелік жұмыс,интерактивті тақтамен жұмыс.

Технологиясы: Сын тұрғысынан ойлау стратегиясы

Көрнекілігі: Интерактивті тақтаға жазылған мақал-мәтелдер, тәжірибе үшін кұрал-жабдықтар

Жоспар:

І.ҚР-ның мемлекеттік әнұраны орындалады

2.Мағынаны ашу (Салауатты өмір салтын насихаттау)

З.Мақал-мәтелдер мен ұлағатты сөздер.

4.Уланбасын өмірің. (Зиянды әдеттердің алдын алу шараларын дәріптейтін тәжірибе көрсету

5.Сұрақ-жауап (тест)

6.Ой толғау У.Көрнекілікпен жұмыс

Сабақтың барысы:

Кіріспе:

Өмір-сыйлық. Өмір-жарық. Өмір-сәуле. Осы әлемді әсем гүлді баққа айналдырып, жан дүниесін қуанышқа бөлеу- әрбір адамзаттың табиғат алдындағы парызы. Алайда қазіргі таңда мына адамзат өмірінде, қоғамда түрлі жағдаяттар орын алуда. Елбасының Қазақстан халқына жолдауында көрсетілген өзекті мәселелердің бірі-салауатты өмір сүру, оны насихаттау мәселесі. Міне, осы мақсатта өткізгелі отырған сабағымыздың такырыбы: «Денсаулық-мен білетін бірден- бір сұлулық» деп аталады.

Мағынаныашу.

1-оқушы: Таңшолпан

«Тәрбиетөрттүрлі: денетәрбиесі, ақылтәрбиесі. һәмқұлықтәрбиесі. Егердеадамбаласынаосытөрттәрбиетегісберілсе, оныңтәрбиесітүгелболғаны. Егердеадамыстык, суық, аштық, жалаңаштыксияктытұрмыстажиіұшырайтынкүндердіелемейтінмықты, берікденеліболса, түзуойлайтын, дұрысшешетін, дәлтабатынақылдыболса , жамандықтанжаныжиреніп, жақсылықтыжанытілептұратынқұлықтыболса, мінеосындайболғандаадамбаласыныңдұрыстәрбиеалып, шынадамболғандығы. «Баламаманболсын» дегената-анаосытөрттәрбиенідұрысорындасын» депжазғанекенМағжанЖұмабаев.

2-оқушы: Шерхан

Салауаттыөмірсалты – адамныңденсаулығынсақтап, нығайтуғаарналғанбелсендііс-әрекеті. Салауаттыөмірсалтынқалыптастырғандағанамықтыденсаулыққаиеболып, өмірдегібарлықмақсаттарменармандарғажетугеболады. Салауаттыөмірсалтынқалыптастыру – денсаулықтысақтауменаурулардыңалдыналудыңбастышарты. Б.Н.Чумаковтыңпікірібойыншасалауаттыөмір-салтыөмірбойыбелгілібірмақсатқабағытталып, біртіндепжәнетұрақтытүрдеқалыптасады.

3-оқушы:Ақжібек

Адамныңәлеуметтікмәні-еңалдыменөзініңқоғамныңбірбөлігіекендігін, өзінің «менің» дегенұғымынсезінуі. Бұладамдарменқарым – қатынасжасайбілу, келіспеушіліккебармау, кикілжіңненаулақболу. Адамқоғамдаөмірсүретіндіктенқоршағанортадағыадамдарментату-тәттіболуытиіс, денсаулыққаұжымдағыпсихологиялықахуалдыңдазормәнібар. Сондай-ақөмірдегіматериалдық-тұрмыстықжағдайлар. тамақтану, демалу, еңбекақыОтбасындағыморальдық-руханиахуалдазоррөлатқарады. Соныменадамденсаулығынабиологиялықфакторларменбірге, әлеуметтікфакторлардаәсеретеді.

4 -оқушы: Таңшолпан

Шешілмейтінжұмбағы, сұрағыкөп.

Бұлөміргекелгенөмірдіңбұлағыбоп,

Қалукерекөмірдіңшуағыбоп

Денсаулықтысақта. түзуөсесің

Күнәдәнпәкжаннатөміркешесің

Көргенкүніңқараңғойдертшалса

Харамменентәніңдіулапнеетесің

Жаманәдеткөпшектірерқасірет

Сақтаөзіңдіжақсылыққажетесің

5- оқушы: Аслан

Салауаттыөмірсалтыныңғылыминегізісалауаттануғылымы. Олденсаулықтысақтауменнығайтуды, өзденсаулығынақамқорлықжасаудыүйретеді. Денсаулыққаәсерететінпайдалыжәнезияндыфакторлармен, аурутудыратынжұқпалардыңәртүрлітүрлеріментаныстырады.

6-оқушы:

Салауаттылық-адамтіршілігіндегі, күнделіктіөміртынысындағықимыл-әрекет, тамақтану, ойлау, қызмет, әдет, құмарлық, тұрмыстыққарым-қатынасжүйелерініңжиынтығы.

Салауатты өмір — жоғары саналы адамгершілік өмір, салауатты салт – жоғары сананың көрінісі. Ендеше адам жанының да, тәнінің де тазаруы, денсаулығының жақсаруы, яғни адам экологиясы ең бірінші салауатты өмір салтына байланысты_. Салауатты өмір салтын орнықтыру осы ғасырдың барынша көңіл бөлетін жауапты парызының бірі. Өйткені ол адам денсаулығының мықты кепілі.

Мұғалім сөзі:

Жігерің бар. талабың бар қайратың,

Мақсат тұтсаң қанатың бар талмайтын.

Өз-өзіңді ұстай білсең тартынып,

Өмірің бар алда әлі солмайтын,-дей отырып, жаман әдеттерге байланысты мақал-мәтелдср мен ұлағатты сөздер айтуға кезек берейік.

І.Сақ жүрсең, сау жүресің.

2.Ұйқы тынықтырады, жұмыс шынықтырады.

З.Денің сау болса, жарлымын деме.

Жолдасың көп болса, жалғызбын деме.

4.Тыста ұзақ жүргенің -ұзақ өмір сүргенің

5.О.Б.Лепешинская: «Дене шынықтыру мен спорт ағзаның жалпы іс қабілеттілігін көтереді, адамның шат көңілді болуына жәрдемдеседі, ал бұл ұзақ жыл өмір сүрудің міндетті шарттарының бірі».

6.М.Я.Мудеров: «Денсаулықты сақтау үшін, ал онан да абзалы жиі ауыра берудің алдын алу үшін дене жаттығуларын жасаған немесе қозғалыста болған жақсы».

7.Т.А.Шопенгауэр: «Біздің бақытымыздың оннан тоғызы денсаулығымызға байланысты».

8.Ибн Сина: «Дене құрылысының үйлесімін бірқалыпты ұстау дегеніміз -тағам мен сусынды талғау, дәрет тәртібін мұқияттау, киім мен рух бірлестігін естен шығармау, ұйқы тәртібін бұзбау».

9.Т.К.Карлейль: «Дені сау адам-табиғаттың ең қымбат жемісі».

IIIбөлім. Уланбасын -өмірің( зиянды заттар зардабы, тәжірибе түрінде көрсету.)

Қорытындылау:

Жағымсыз иістен аулақ бол,

Жақсы іске жақын бол.

Темекімен жау болып,

Адамдыққа асық бол.

Зиянды заттар зардабы туралы мақал-мәтелдер (интерактивті тақтадан көрсету)

IҮ.Сұрақ-жауап (тақтада жазылған тест сұрақтарын шешу)

Ү.Ой толғау. «Кіші дөңгелек үстел» стратегиясы арқылы «денің сау болуы үшін……»,

сабақтан қорытынды ойларын жалғастырып жазады.(топтастыру стратегиясы) Таңшолпан:

Денсаулық – өмірдегі басты байлық , ендеше деніміздің саулығына зиянын тигізер заттардан аулақ жүрейік. Сол кезде ғана біздің келешегіміз кемел болмақ.

Өмір тәтті бал екен

Ұрпағы балғын тал екен

Денсаулық бұл пәниде

Алтыннан қымбат-ақ екен

Біз өмірді таңдаймыз

Біз өмірді қалаймыз

Әркашан бар ынтамен

Салауатты қолдаймыз

ҮІ.Көрнекілікпен жұмыс.

ҮІІ.Қорытынды:

Еліміз Егемендік алып, енді ғана еңсесін көтеріп келе жатқанда зиянды заттар жағамыздан алмасын деп тілеп, Елдің елдігін, азаматтың ажарын ашатындай жақсы қасиеттерді үлгі, мұра етіп қалдырайық.

Айналайын жастарым,

Өн-бойыңды әрдайым,

Дәл осындай кеселден

Сақтай жүрші ылайым!