«Қожа Ахмет Йассауй іліміндегі «Кемел адам» қалыптастыру тұжырымдамасының педагогикалық қырлары»

Қожа Ахмет Йассауй атындағы халықаралық қазақ-түрік университеті
Профессор, Курбанхаджаев Сансызбай Нызанұлы

«Өзін-өзі таныған, жаратушы Алланы таниды»

 Қожа Ахмет Йассауй ілімінде «Кемел адам» концепциясы (тұжырымдамасы) мен «Болмыстың бірлігі» теориясының бір-бірін толық танушы ұстындар ретінде өзара параллель дамығандығын көруге болады. Сонымен қатар, Мұнда сопылық дүниетанымда хақиқатты «Бір» деп біліп, оны тану үшін «Бес Құдайлық (Аллалық, Тәңірлік) мәртебе» (ал-хизарат-ул хамса) және «жеті жаратылыс сатылары» (ал-таназзулат-ул сабъа) деп аталатын теориялардың қалыптасқандығы мен әлем туралы түсініктердің жалпы ислам суфизміндегі және түркі сопылық мектебіндегі ерекшеліктерін де аңғаруға болады. Сопылық дүниетанымда Әлем-Адам мен Тәңір (Алла) арасындағы перделердің табиғатын түсіндірумен қатар, Тәңірге (Аллаға) ұласуымен «Құдайлық (Аллалық, Тәңірлік) таным» (Мағрифат ул-Аллах) сатыларын да көрсетеді.

Ғылыми еңбектің толық нұсқасын көшіріп алу: «Қожа Ахмет Йассауй іліміндегі «Кемел адам» қалыптастыру тұжырымдамасының педагогикалық қырлары»