Қазақ кәсіби композиторларының вокалдық музыкасы
Қазақ кәсіби композиторларының вокалдық музыкасы.
Сабақтың мақсаты:
- Білімділік: Оқушыларды алған білімдерін тексере отырып, қазақ кәсіби композиторлар туралы толық мәлімет алу, вокалдық шығармаларын тындау арқылы қандай шығарма екенін ажырату білу, шығу тарихын әңгімелеу.
- Дамытушылық: Сұрақ-жауап арқылы логикалық ойлау қабілетін дамыту, еркін сөйлеуге дағдыландыру, тест жүргізу арқылы алған
білімдерін қорыту.
3. Тәрбиелік: Қазақтын мәдени мұрасы-кәсіби композиторларының өнеріне қызығушылықты арттыру.
Сабақ түрі: бекіту сабағы.
Сабақтың әдісі: сұрақ-жауап, әңгімелесу, пікірлесу, тест сұрақтарын пайдалану, практикалық жұмыс жүргезу.
Сабақтың көрнекілігі: Сазгерлердың суреттері, плакаттар, музыкалық аспаптардың суреттері, тестердің жауабы мен бағалары, үнтаспа. Фортепиано аспабы, өнер адамдары туралы кітаптар.
Сабақтың барысы:
І.Ұйымдастыру бөлімі:
Амандасу.
IІ. Сабақ барысында түрлі тапсырмаларды орындау арқылы IIІ тоқсанның «Қазақ композиторларының вокалдық музыкасы» тақырыбын қорындылайық.
а) Бекіту сабағымызда Мемлекеттік Әнұранның шығу тарихынан бастайық.
ә) Әнұранды орындау.
Қазақстанда кәсіби вокалдық музыка, ән-романс жанрынан бастау алады.
Осы салада алғаш жол салған композиторлар -А.Жұбанов, Е.Брусиловский,
Л.Хамиди, Ш.Қалдаяқов, Н.Тілендиев, Б.Байқадамов, С.Мұхамеджанов.
Ән-романс жанрында көп деген еңбек жасаған құлаққа жағымды әдемі әндерді жазған кәсіби композиторларды есімізге түсіриек.
Қатарлардың арасында сұрақ-жауап тәсілмен, диалог ретінде сабағымызды жалғастрайық
IІI. Ш.Қалдаяқовтың «Жол жыры» әнімен практикалық жұмысын жүргезиек.
(ноталардың арасында такт сызығы сызылмаған).
– қандай алътерация белгілері кездеседы?
– «Жол жыры» әні қандай өлшемде жазылған?
– ырғағын санап, такт сызығын сызу.
– қысқарту белгісін тап.
– екінші октаваның ноталарын ата.
– әнді ноталарды атап дирижерлап орындау.
ІV. Тағыда қандай композиторлар хор жанрында көп еңбек жасаған, хорлар ұйымдастырған, күрделі шығармаларды жазған, ( Б.Байқадамов,
С.Мұхамеджано композиторларға қосымша әдебиеттен құрастырылған сұрақтармен, сұрақ-жауап тәсілмен диалог ретінде сабағымызды жалғастырайық).
– оратория дегеніміз не?
– хордың түрлерін ата?
– хор қандай дауыстарға бөлінеді
V. С.Мұхамеджановтың «Қазақстан» әні орындалады.
VІ. Сабақ бойы вокалдық музыкаға арналған тапсырмаларымызды «Әунді тап» ойыңызбен жалғастырайық, (шығармалардың жазған композитарын, орындаушысын атаймыз).
- Л.Хамиди «Бұл-бұл» – ор.К.Байсейітова.
- С.Мұхамеджанов «Тербеледі тын дала»- ор. Рашит және Мүслим Абдулиндердің дуэті.
- Б.Байқадамовтің «Сүйген сәулем» романсі ор. Б. Төлегенова.
- С.Мұхамеджанов « Ғасырлар үні» ораториясының IІI-бөлімі.
- Н.Тілендиевтің « Аққу» күйі «Қыз-Жібек» фильмінен.
- Қазақ халқының әні»Елік-ай»-ор. К.Байсейітова.
- Б.Байқадамов «Айгөлек» ор Р.Рымбаева.
VIІ. Бүгіңгі «Қазақ коипозиторларының вокалдық музыкасы» тақырыбының
қорытындысын, жиырмашақты сұрақ арқылы тестпен алған білімізді тексерып алайық
а) Тақтадағы дұрыс жауаптармен салыстру,(балалар өздері тексереды).
б) Қатарлардың арасында бағалау өткезу.
VIII. Ү/т. Бүгіңгі өткен сабағымызға арнап шағын шығарма жазып келу.
Абикеш Ж.З.
№29 орта мектебінің
музыка пәнінің мұғалімі
Ақтөбе қаласы