Без рубрики

Сөйлемнің дара және күрделі мүшелері

Қызылорда қаласы
12 Ілияс Қабылов атындағы мектеп

бастауыш сынып мұғалімі Абдрасилова Гулназ

Сабақтың тақырыбы: Сөйлемнің дара және күрделі мүшелері

Сабактың максаты:

1.Білімдік:Окушыларды сөйлемнің дара және күрделі мүшелерімен таныстыру.кұрамында күрделі мүшелері бар сөйлемдер кұрастыра білуге үйрету.

2 Дамытушылық:Сөйлем мүшелері туралы алған білімдерін тиянақтау,

дара және күрделі мүшелерді ажырата білу дағдыларын дамыту,

сауатты әрі көркем жазу дағдыларын қалыптастыру

3 Тәрбиелік:Дұрыс сөйлеу мәдениетіне тәрбиелеу,оқушыларға тыйым сөздердің мағынасын түсіндіре отырып,адамгершілікке тәрбиелеу

 

Сабактың әдісі:сұрак-жауап, қайталау, салыстыру,көрнекілік,ізденушілік

Сабақтың көрнекілігі:ереже кесте,сурет

Сабактың барысы:

1 Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылар назарын сабаққа аудару.Оқу құралдарын сабаққа даярлату

 

2 Үй тапсырмасын тексеру

5-жаттығудың орындалуын тексеріп,бекіту

 

3 Жаңа сабаққа кіріспе

-Сөйлем мүшесі дегеніміз не?

-Сөйлемнің қандай мүшелері болады?

-Сөйлемнің дара мүшесі деген не?

-Сөйлемнің күрделі мүшесі деген не?

Сөйлем мүшесі белгілі бір сұракка жауап береді.Сөйлем мүшесі бір сөзден

де бірнеше сөзден де жасалады.Сөйлем мүшесі кызметіне карай тұрлаулы және тұрлаусыз мүше болады.(Тақтадағы ереже кестеден көрсету)

4.Жаңа сабақ

1-жаттығу

Көп нүктенің орнына тиісті сөзді қойып,сөйлемдерді көшіріп жазу

Құрыш құю-үлкен өнер.Асқар әжесін сағынып қалыпты.Далада қызыл ала гүлдер өсіп тұр.Сайысқа он бес елдің өнерпаздары келді.Бибігүл теледидар көріп отыр.

Олардың қай сөз табынан жасалғанын айту.Мысалы:сағынып қалыпты –

етістік,он бес – сан есім ,қызыл ала – сын есім

.

Ойын «Кім жылдам?»

Әр қатардың оқушылары сөйлемнің күрделі мүшелеріне мысалдар жазу.

Сан есім Сын есім Етістік

Тез әрі дұрыс жазған қатар жеңіске жетеді.

 

2-жаттығу

Мәтінді мәнерлеп оқы.Күрделі сөйлем мүшелерін теріп жаз.

 

Жақсы көреді,күн сәулесі,жайсыз болады,тығылып жатады,жақсы естиді,естіп қояды.

Сергіту сәтін жасату

«Ия – жоқ» ойыны.

Тез орындарынан тұрады.

  • Сабақтан қалғысы келмейтіндер

  • Үлкенді сыйлайтындар

  • Табиғатқа қамқорлық жасамайтындар

  • Сабаққа кешігетіндер

  • Кітапты күтіп ұстайтындар

  • Сыныпты ластайтындар т.с.с.

3-жаттығу (ауызша)

Сөйлемдерді оқып,сын есім мен сан есімнен жасалған күрделі сөздерді тап

Бір жылда он екі ай бар.Әсемнің атасы ұзын бойлы адам.Мұздай суық бұлақ суы шөліңді қандырады.Жарысқа көрші мектептен он бес оқушы қатысты.Әнуардың қара ала күшігі бар.

 

Шығармашылық тапсырма

…………..,………… ,көктемде

…………….. келіп жеткенде.

…………….. төккенде,

………. ……….. қаламыз,

………… ……….. саламыз.

 

 

4-жаттығу

Екі бағандағы сөздерді қатыстырып,мақалдар құрастырып жазу

Еріншектің ертеңі бітпейді.

Қоянды аяғы құтқарады.

Білгенің бір тоғыз,

Білмегенің тоқсан тоғыз.

Өнеге от басынан.

Мақалдардың мағынасын түсіндіру,күрделі мүшелерді тауып

сұрақ қою.

5.Сабақты қорытындылау

-Сөйлемнің дара мүшелері деген не?

-Сөйлемнің күрделі мүшелері қандай сөз таптарынан болады екен?

6.Бағалау,мадақтау

Сабаққа белсене қатысқан ,тақтаға шыққан оқушыларды бағалау,мадақтау .

 

7.Үй тапсырмасын беру

5 жаттығу Тыйым сөздерді көшіріп жазу,күрделі мүшелерді та

 

 

1.Білімдік:Окушыларды сөйлемнің дара және күрделі мүшелерімен таныстыру.кұрамында күрделі мүшелері бар сөйлемдер кұрастыра білуге үйрету.

2 Дамытушылық:Сөйлем мүшелері туралы алған білімдерін тиянақтау,

дара және күрделі мүшелерді ажырата білу дағдыларын дамыту,

сауатты әрі көркем жазу дағдыларын қалыптастыру

3 Тәрбиелік:Дұрыс сөйлеу мәдениетіне тәрбиелеу,оқушыларға тыйым сөздердің мағынасын түсіндіре отырып,адамгершілікке тәрбиелеу

 

Сабактың әдісі:сұрак-жауап, қайталау, салыстыру,көрнекілік,ізденушілік

Сабақтың көрнекілігі:ереже кесте,сурет

Сабактың барысы:

1 Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылар назарын сабаққа аудару.Оқу құралдарын сабаққа даярлату

 

2 Үй тапсырмасын тексеру

5-жаттығудың орындалуын тексеріп,бекіту

 

3 Жаңа сабаққа кіріспе

-Сөйлем мүшесі дегеніміз не?

-Сөйлемнің қандай мүшелері болады?

-Сөйлемнің дара мүшесі деген не?

-Сөйлемнің күрделі мүшесі деген не?

Сөйлем мүшесі белгілі бір сұракка жауап береді.Сөйлем мүшесі бір сөзден

де бірнеше сөзден де жасалады.Сөйлем мүшесі кызметіне карай тұрлаулы және тұрлаусыз мүше болады.(Тақтадағы ереже кестеден көрсету)

4.Жаңа сабақ

1-жаттығу

Көп нүктенің орнына тиісті сөзді қойып,сөйлемдерді көшіріп жазу

Құрыш құю-үлкен өнер.Асқар әжесін сағынып қалыпты.Далада қызыл ала гүлдер өсіп тұр.Сайысқа он бес елдің өнерпаздары келді.Бибігүл теледидар көріп отыр.

Олардың қай сөз табынан жасалғанын айту.Мысалы:сағынып қалыпты –

етістік,он бес – сан есім ,қызыл ала – сын есім

.

Ойын «Кім жылдам?»

Әр қатардың оқушылары сөйлемнің күрделі мүшелеріне мысалдар жазу.

Сан есім Сын есім Етістік

Тез әрі дұрыс жазған қатар жеңіске жетеді.

 

2-жаттығу

Мәтінді мәнерлеп оқы.Күрделі сөйлем мүшелерін теріп жаз.

 

Жақсы көреді,күн сәулесі,жайсыз болады,тығылып жатады,жақсы естиді,естіп қояды.

Сергіту сәтін жасату

«Ия – жоқ» ойыны.

Тез орындарынан тұрады.

  • Сабақтан қалғысы келмейтіндер

  • Үлкенді сыйлайтындар

  • Табиғатқа қамқорлық жасамайтындар

  • Сабаққа кешігетіндер

  • Кітапты күтіп ұстайтындар

  • Сыныпты ластайтындар т.с.с.

3-жаттығу (ауызша)

Сөйлемдерді оқып,сын есім мен сан есімнен жасалған күрделі сөздерді тап

Бір жылда он екі ай бар.Әсемнің атасы ұзын бойлы адам.Мұздай суық бұлақ суы шөліңді қандырады.Жарысқа көрші мектептен он бес оқушы қатысты.Әнуардың қара ала күшігі бар.

 

Шығармашылық тапсырма

…………..,………… ,көктемде

…………….. келіп жеткенде.

…………….. төккенде,

………. ……….. қаламыз,

………… ……….. саламыз.

 

 

4-жаттығу

Екі бағандағы сөздерді қатыстырып,мақалдар құрастырып жазу

Еріншектің ертеңі бітпейді.

Қоянды аяғы құтқарады.

Білгенің бір тоғыз,

Білмегенің тоқсан тоғыз.

Өнеге от басынан.

Мақалдардың мағынасын түсіндіру,күрделі мүшелерді тауып

сұрақ қою.

5.Сабақты қорытындылау

-Сөйлемнің дара мүшелері деген не?

-Сөйлемнің күрделі мүшелері қандай сөз таптарынан болады екен?

6.Бағалау,мадақтау

Сабаққа белсене қатысқан ,тақтаға шыққан оқушыларды бағалау,мадақтау .

 

7.Үй тапсырмасын беру

5 жаттығу Тыйым сөздерді көшіріп жазу,күрделі мүшелерді тауып белгілеу.

 

Добавить комментарий

Этот сайт использует Akismet для борьбы со спамом. Узнайте как обрабатываются ваши данные комментариев.