Жоба тақырыбы: «Табиғатқа көрік берген көбелектер» (ұзақ мерзімді)
Ақтөбе қаласы, №15 «Жидек» МДҰ
Даярлық тобының тәрбиешісі: Көптілеуова Гүлназ Жарасқанқызы
Ж о б а тақырыбы: «Табиғатқа көрік берген көбелектер» (ұзақ мерзімді)
Мақсаты: Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Сабақтың презентациясын жүктеп алу:
Міндеттері:
- Балаларды тірі табиғат обьектілері оның ішінде жәндіктермен, олардың қасиеттерімен таныстыру.
- Олардың бір-бірінен айырмашылығын салыстыру.
- Эстетикалық талғамын дамыту. (табиғат әсемдігін сезіне білу)
- Тірі табиғатты қорғауға тәрбиелеу.
- Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Жобаға қатысушылар: Балалар, олардың ата-аналары, даярлық топтың тәрбиешілері.
Жобаны жүзеге асыру қорытындысын болжау:
- Көрнекі құралдардың көмегімен (үлгілер, символдар) балалардың өзіндік, танымдық тәжірибесін дамыту.
- Ойлау, үлгі құру, ауыстыру іс-әрекеттеріне қатыстыру арқылы балалардың ізденіс танымдық қабілеттерін дамыту.
Жобаның өзектілігі: Табиғатпен үйлесімділікте өмір сүре алатын, айналадағы қоршаған ортаға деген өзінің іс-әрекеттерін сезіне білуге қабілетті экологиялық ойлау өрісі дамыған тұлғаның қалыптасуы.
Жоба даярлық топ балаларымен жұмыс жасауға арналады. Ол – балалардың бойында табиғатқа деген танымдық қызығушылығын қалыптастыруға септігін тигізеді, байқампаздығын, ойлау іс-әрекетін дамытады. Жоба бойынша жұмыс нәтижесінде балалар ой қорытындысын, түйінін жасауды үйренеді, ізденіс танымдық іс-әрекет себеп-сал байланыстарын білу үшін маңызы зор.
Жоба балалар белсенділігінің екі түрін дамытуды қамтиды: баланың өз белсенділігі және үлкендердің ықпалымен пайда болатын белсенділік.
Бірінші кезең: Балалар ойыншық көбелектерді жинақтап, олардан коллекция құрып сол процеспен балалардың қызығушылығы, жәндіктер туралы сұрақтардың туындауы педагогтарды «Табиғатқа көрік берген көбелектер» тақырыбында жобаны жүзеге асруға бағыттады. Жобаны жүзеге асыру үшін бірнеше кезеңнен тұратын жұмыс жоспарланды:
– Балалармен әңгімелесіп, оларды аталған тақырып бойынша не қызықтыратынын анықтау;
– Ізденіс танымдық іс-әрекеті үшін ортаны құру;
– Серуен кезінде, «Өлкетану» мұражайына саяхат кезінде балаларға көбелектерді бақылауды ұсыну;
Екінші кезең:
- Дидактикалық ойындарды жинақтау;
- Көрнекілік материал, көркем әдебиеттерді, бейнематериал жинақтау;
- Балалардың бейнелеу іс-әрекеті үшін материалды жинақтау;
- Іс-шаралардың жоспарын құру;
Ата-аналарға жоба жұмысына қатысып, көмек көрсетуге ұсыныс жасалды:
- балалардың сұрақтарына жауап табуға көмектесу;
- «Көбелектер әлемі» альбомын жасау үшін танымдық ақпаратты жинақтау;
- Коллекция жинақтауға және безендіруге көмек беру;
- Көбелектер туралы шағын ертегі, әңгімелер құрып, шығармашылық дамыту;
Үшінші кезең:
Жоба бойынша жұмыс әр балаға өзінің танымдық белсенділігін жүзеге асыруға мүмкіндік беретін ерекше атмосферасын құрып, балаға жеке бағытталған үлкендердің өзара іс-әрекеттестігін қамтамасыз етеді (серіктес ретінде).
|
Бағдарлама бөлімі |
Балалардың іс-әрекет түрлері |
|
|
Ойын іс-әрекеті |
Дидактикалық ойындар |
Қимылды ойындар |
|
|
« Бес айырмашылығын тап»
«Сыңарын тап» «Көбелектің гүлін тап» |
«Өз гүліңді тауып ал»
«Күн мен жаңбыр»
|
|
Тіл дамыту
|
Обьекттердің атаулары, іс-әрекет атаулары. Көбелектер (не істейді?) –ұшады, қонады, гүлдерді тозаңдандырады. Бастауыш пен анықтауышты келістіру: Көбелектер (қандай?) – әдемі, түрлі-түсті, нәзік.
Дидактикалық ойын «Біреу – көп», көбелек- көбелектер, қуыршақ- қуыршақтар, мұрт – мұртшалар, жұлдызқұрт – жұлдызқұрттар, гүл-гүлдер.
Суреттерге қарап әңгіме құрастыру. Дидактикалық ойын: «Сөзтізбек» Ертегіні сахналау: «Үш көбелек»
|
|
|
Көркем әдебиеттер |
«Қызықты биология» – Р.Сәтімбеков; Р.Әлімкулова.
«Таймас»-Алматы 2007. «Поведение животных» энциклопедиясы. «Жануарлар туралы 300 сұрақ пен жауап» В.А.Алексеев «Рауан-1997» Өлеңдер: «Көбелек» Ж.Өмірбеков, «Көбелек-ау, көбелек» – Т.Молдағалиев, «Көбелектің түрленуі» – «Балдырған» журналы. Жұмбақтар. Ертегілер: «Үш көбелек» -неміс халық ертегісі.
|
|
|
Бейнелеу іс-әрекеті |
Бейнелеу: «Көбелек», «Алақанмен бастыру»- триз,
«Көбелек» – монотипия Жапсыру: мозаика жапсыру Құрастыру: қағаздан, сулықтардан, кәмпиттің қағаздарынан. Мүсіндеу.
|
|
|
Оқу іс-әрекеті
|
Қоршаған ортамен танысу: «Жәндіктер», «Көбелек қайдан шығады?», «Көбелектердің пайдасы мен зияны», «Көбелектер жасаған жібек»
Тіл дамыту: «От және көбелек», «Үш көбелек» ертегілерін оқу және әңгімелеу, тақпақтар жаттау. Экология: «Көбелектердің қоршаған ортаға бейімделуі», «Табиғатты аялайық» (тәжірибелер) |
|
|
Ата-аналармен өзара іс-әрекет |
Көбелектердің түрлерін, үлгілерін жинақтау, коллекция жасау.
Танымдық материалды, көркем әдебиетті жинақтау. Шағын кітапшалар, ертегілер құру, альбомдар жасау. «Табиғатқа көрік берген көбелектер» көрмесін ұйымдастыруға қатысу. |
|
Төртінші кезең:
«Табиғатқа көрік берген көбелектер» жобасының презентациясы.
Коллекцияның, альбомдардың презентациясы.
Бесінші кезең:
Жаңа жобалардың тақырыптарын, міндеттерін анықтау.
Ерекше педагогикалық маңыздылығы:
- Балалардың диалектикалық ойлау, өзара байланыс жүйесіндегі әлемнің алуан түрлілігін көру қабілетін қалыптастырады.
- Балаларды ойлау, үлгі құру іс-әрекеттеріне қатыстыру арқылы ізденіс-танымдық іс-әрекетін дамыту перспективасын кеңейтеді.
- Балалардың өз бетімен жұмыс жасау іскерлігін, байқампаздығын, қиялын, ойлау қабілетін қолдайды.
Жобаның презентациясы
Тақырыбы: Табиғатқа көрік берген көбелектер
Мақсаты: Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Міндеттері:
- Балаларды тірі табиғат обьектілері оның ішінді жәндіктермен, олардың қасиеттерімен таныстыру.
- Олардың бір-бірінен айырмашылығын салыстыру.
- Эстетитакалық талғамын дамыту табиғат әсемдігін сезіне білу.
- Тірі табиғатты қорғауға тәрбиелеу.
- Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Сабақтың мақсаты:
Тәрбиеші: Саламатсыздар ма, балалар!
Балалар бізге көп апайлар қонаққа келіпті.
-Балалар амандасады.
Тәрбиеші: Балалар бүгінгі біздің жобамыз өте қызықты болмақшы.
Жұмбақ: қаны жоқ, жаны бар, гүл іздеп сабылар (көбелек)
( осы кезде музыка ырғағымен әдемі көбелек ұшып келеді қолында гүлі болады)
Көбелек: Саламатсыздар ма, балалар? Мені білесіңдер ме? Мен көбелекпен мен жаз айында ұшып жүремін. Мен әдемілікті, әдемі гүлдерді жақсы көремін.
Тәрбиеші: Көбелек, көбелек біздің балалар сіз туралы көп біледі.
-Қане балалар, еске түсіріп жіберейікші.
Тәрбиеші интерактивті тақтадан қарай отырып, еске түсіреді, сұрақтар қою.
-көбелек немен қоректенеді?
-қасиеттері қандай?
Муртшалары арқылы нені сезеді?
-олар нені жақсы көреді.
Пайдасы мен зияны
Осы кезде жұмыртқа, жұлдызқұрт, қуыршақ, көбелек пайда болатын суреттерді көрсету.
-Балалар тақпақтар айту арқылы ретімен айтады.
1.Дәулет : жұмыртқадан жаралып,
Жапырақтан нәр алдым.
2.Мирас: Жұлдызқұртқа айналдым
Бой тізеуші мергенші
3.Алтынай: Қабықтарым алғашқы
Бір неше рет алмасты.
Тие бермей
Сергіту сәтін жасау.
Мен тимеймін, жасқанба
Дос болайық, көбелек.
Жайнап тұрған бақшамда
Гүлдерімді тере кет.
Жаңбыр жаушы себелеп,
Тақияның астыны
Тығына ғой көбелек.
Тәрбиеші: Балалар, осы көбелек неден пайда болатынын, бақылағыларың келе ме?
Тәрбиеші: Балалар, көбелек туралы біз көп біледі екенбіз. Енді осы көбелек гүлдің шырынымен қоректенеді ғой. Бізге көбелек, бәрімізге өзімен шырындарды сыйлыққа алып келіпті. Қане көбелектер сияқты шырынмен қөректеніп көрейікші.
Көбелек: Балалар менің кетуім керек. Мен гүлдерімді сағындым. Оларды төзгездыруым қажет. Сау болыңдар!
Тәрбиеші: Балалар біз осы бір жәндік туралы көп білеміз. Енді осы мәліметтерді өзіміздің жадымызға, ойымызға сақтап жүрейік. Келген апайларға көп рахмет!
-сау болыңыздар.
Балалар қоштасып шығып кетеді.
Ақтөбе қаласы №15 «Жидек» МДҰ
Даярлық тобының тәрбиешісі: Көптілеуова Гүлназ Жарасқанқызы
Ж о б а
Тақырыбы: «Табиғатқа көрік берген көбелектер»
(ұзақ мерзімді)
Мақсаты: Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Міндеттері:
- Балаларды тірі табиғат обьектілері оның ішінде жәндіктермен, олардың қасиеттерімен таныстыру.
- Олардың бір-бірінен айырмашылығын салыстыру.
- Эстетикалық талғамын дамыту. (табиғат әсемдігін сезіне білу)
- Тірі табиғатты қорғауға тәрбиелеу.
- Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Жобаға қатысушылар: Балалар, олардың ата-аналары, даярлық топтың тәрбиешілері.
Жобаны жүзеге асыру қорытындысын болжау:
- Көрнекі құралдардың көмегімен (үлгілер, символдар) балалардың өзіндік, танымдық тәжірибесін дамыту.
- Ойлау, үлгі құру, ауыстыру іс-әрекеттеріне қатыстыру арқылы балалардың ізденіс танымдық қабілеттерін дамыту.
Жобаның өзектілігі: Табиғатпен үйлесімділікте өмір сүре алатын, айналадағы қоршаған ортаға деген өзінің іс-әрекеттерін сезіне білуге қабілетті экологиялық ойлау өрісі дамыған тұлғаның қалыптасуы.
Жоба даярлық топ балаларымен жұмыс жасауға арналады. Ол – балалардың бойында табиғатқа деген танымдық қызығушылығын қалыптастыруға септігін тигізеді, байқампаздығын, ойлау іс-әрекетін дамытады. Жоба бойынша жұмыс нәтижесінде балалар ой қорытындысын, түйінін жасауды үйренеді, ізденіс танымдық іс-әрекет себеп-сал байланыстарын білу үшін маңызы зор.
Жоба балалар белсенділігінің екі түрін дамытуды қамтиды: баланың өз белсенділігі және үлкендердің ықпалымен пайда болатын белсенділік.
Бірінші кезең: Балалар ойыншық көбелектерді жинақтап, олардан коллекция құрып сол процеспен балалардың қызығушылығы, жәндіктер туралы сұрақтардың туындауы педагогтарды «Табиғатқа көрік берген көбелектер» тақырыбында жобаны жүзеге асруға бағыттады. Жобаны жүзеге асыру үшін бірнеше кезеңнен тұратын жұмыс жоспарланды:
– Балалармен әңгімелесіп, оларды аталған тақырып бойынша не қызықтыратынын анықтау;
– Ізденіс танымдық іс-әрекеті үшін ортаны құру;
– Серуен кезінде, «Өлкетану» мұражайына саяхат кезінде балаларға көбелектерді бақылауды ұсыну;
Екінші кезең:
- Дидактикалық ойындарды жинақтау;
- Көрнекілік материал, көркем әдебиеттерді, бейнематериал жинақтау;
- Балалардың бейнелеу іс-әрекеті үшін материалды жинақтау;
- Іс-шаралардың жоспарын құру;
Ата-аналарға жоба жұмысына қатысып, көмек көрсетуге ұсыныс жасалды:
- балалардың сұрақтарына жауап табуға көмектесу;
- «Көбелектер әлемі» альбомын жасау үшін танымдық ақпаратты жинақтау;
- Коллекция жинақтауға және безендіруге көмек беру;
- Көбелектер туралы шағын ертегі, әңгімелер құрып, шығармашылық дамыту;
Үшінші кезең:
Жоба бойынша жұмыс әр балаға өзінің танымдық белсенділігін жүзеге асыруға мүмкіндік беретін ерекше атмосферасын құрып, балаға жеке бағытталған үлкендердің өзара іс-әрекеттестігін қамтамасыз етеді (серіктес ретінде).
|
Бағдарлама бөлімі |
Балалардың іс-әрекет түрлері |
|
|
Ойын іс-әрекеті |
Дидактикалық ойындар |
Қимылды ойындар |
|
|
« Бес айырмашылығын тап»
«Сыңарын тап» «Көбелектің гүлін тап» |
«Өз гүліңді тауып ал»
«Күн мен жаңбыр»
|
|
Тіл дамыту
|
Обьекттердің атаулары, іс-әрекет атаулары. Көбелектер (не істейді?) –ұшады, қонады, гүлдерді тозаңдандырады. Бастауыш пен анықтауышты келістіру: Көбелектер (қандай?) – әдемі, түрлі-түсті, нәзік.
Дидактикалық ойын «Біреу – көп», көбелек- көбелектер, қуыршақ- қуыршақтар, мұрт – мұртшалар, жұлдызқұрт – жұлдызқұрттар, гүл-гүлдер.
Суреттерге қарап әңгіме құрастыру. Дидактикалық ойын: «Сөзтізбек» Ертегіні сахналау: «Үш көбелек»
|
|
|
Көркем әдебиеттер |
«Қызықты биология» – Р.Сәтімбеков; Р.Әлімкулова.
«Таймас»-Алматы 2007. «Поведение животных» энциклопедиясы. «Жануарлар туралы 300 сұрақ пен жауап» В.А.Алексеев «Рауан-1997» Өлеңдер: «Көбелек» Ж.Өмірбеков, «Көбелек-ау, көбелек» – Т.Молдағалиев, «Көбелектің түрленуі» – «Балдырған» журналы. Жұмбақтар. Ертегілер: «Үш көбелек» -неміс халық ертегісі.
|
|
|
Бейнелеу іс-әрекеті |
Бейнелеу: «Көбелек», «Алақанмен бастыру»- триз,
«Көбелек» – монотипия Жапсыру: мозаика жапсыру Құрастыру: қағаздан, сулықтардан, кәмпиттің қағаздарынан. Мүсіндеу.
|
|
|
Оқу іс-әрекеті
|
Қоршаған ортамен танысу: «Жәндіктер», «Көбелек қайдан шығады?», «Көбелектердің пайдасы мен зияны», «Көбелектер жасаған жібек»
Тіл дамыту: «От және көбелек», «Үш көбелек» ертегілерін оқу және әңгімелеу, тақпақтар жаттау. Экология: «Көбелектердің қоршаған ортаға бейімделуі», «Табиғатты аялайық» (тәжірибелер) |
|
|
Ата-аналармен өзара іс-әрекет |
Көбелектердің түрлерін, үлгілерін жинақтау, коллекция жасау.
Танымдық материалды, көркем әдебиетті жинақтау. Шағын кітапшалар, ертегілер құру, альбомдар жасау. «Табиғатқа көрік берген көбелектер» көрмесін ұйымдастыруға қатысу. |
|
Төртінші кезең:
«Табиғатқа көрік берген көбелектер» жобасының презентациясы.
Коллекцияның, альбомдардың презентациясы.
Бесінші кезең:
Жаңа жобалардың тақырыптарын, міндеттерін анықтау.
Ерекше педагогикалық маңыздылығы:
- Балалардың диалектикалық ойлау, өзара байланыс жүйесіндегі әлемнің алуан түрлілігін көру қабілетін қалыптастырады.
- Балаларды ойлау, үлгі құру іс-әрекеттеріне қатыстыру арқылы ізденіс-танымдық іс-әрекетін дамыту перспективасын кеңейтеді.
- Балалардың өз бетімен жұмыс жасау іскерлігін, байқампаздығын, қиялын, ойлау қабілетін қолдайды.
Жобаның презентациясы
Тақырыбы: Табиғатқа көрік берген көбелектер
Мақсаты: Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Міндеттері:
- Балаларды тірі табиғат обьектілері оның ішінді жәндіктермен, олардың қасиеттерімен таныстыру.
- Олардың бір-бірінен айырмашылығын салыстыру.
- Эстетитакалық талғамын дамыту табиғат әсемдігін сезіне білу.
- Тірі табиғатты қорғауға тәрбиелеу.
- Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Сабақтың мақсаты:
Тәрбиеші: Саламатсыздар ма, балалар!
Балалар бізге көп апайлар қонаққа келіпті.
-Балалар амандасады.
Тәрбиеші: Балалар бүгінгі біздің жобамыз өте қызықты болмақшы.
Жұмбақ: қаны жоқ, жаны бар, гүл іздеп сабылар (көбелек)
( осы кезде музыка ырғағымен әдемі көбелек ұшып келеді қолында гүлі болады)
Көбелек: Саламатсыздар ма, балалар? Мені білесіңдер ме? Мен көбелекпен мен жаз айында ұшып жүремін. Мен әдемілікті, әдемі гүлдерді жақсы көремін.
Тәрбиеші: Көбелек, көбелек біздің балалар сіз туралы көп біледі.
-Қане балалар, еске түсіріп жіберейікші.
Тәрбиеші интерактивті тақтадан қарай отырып, еске түсіреді, сұрақтар қою.
-көбелек немен қоректенеді?
-қасиеттері қандай?
Муртшалары арқылы нені сезеді?
-олар нені жақсы көреді.
Пайдасы мен зияны
Осы кезде жұмыртқа, жұлдызқұрт, қуыршақ, көбелек пайда болатын суреттерді көрсету.
-Балалар тақпақтар айту арқылы ретімен айтады.
1.Дәулет : жұмыртқадан жаралып,
Жапырақтан нәр алдым.
2.Мирас: Жұлдызқұртқа айналдым
Бой тізеуші мергенші
3.Алтынай: Қабықтарым алғашқы
Бір неше рет алмасты.
Тие бермей
Сергіту сәтін жасау.
Мен тимеймін, жасқанба
Дос болайық, көбелек.
Жайнап тұрған бақшамда
Гүлдерімді тере кет.
Жаңбыр жаушы себелеп,
Тақияның астыны
Тығына ғой көбелек.
Тәрбиеші: Балалар, осы көбелек неден пайда болатынын, бақылағыларың келе ме?
Тәрбиеші: Балалар, көбелек туралы біз көп біледі екенбіз. Енді осы көбелек гүлдің шырынымен қоректенеді ғой. Бізге көбелек, бәрімізге өзімен шырындарды сыйлыққа алып келіпті. Қане көбелектер сияқты шырынмен қөректеніп көрейікші.
Көбелек: Балалар менің кетуім керек. Мен гүлдерімді сағындым. Оларды төзгездыруым қажет. Сау болыңдар!
Тәрбиеші: Балалар біз осы бір жәндік туралы көп білеміз. Енді осы мәліметтерді өзіміздің жадымызға, ойымызға сақтап жүрейік. Келген апайларға көп рахмет!
-сау болыңыздар.
Балалар қоштасып шығып кетеді.
Ақтөбе қаласы №15 «Жидек» МДҰ
Даярлық тобының тәрбиешісі: Көптілеуова Гүлназ Жарасқанқызы
Ж о б а
Тақырыбы: «Табиғатқа көрік берген көбелектер»
(ұзақ мерзімді)
Мақсаты: Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Міндеттері:
- Балаларды тірі табиғат обьектілері оның ішінде жәндіктермен, олардың қасиеттерімен таныстыру.
- Олардың бір-бірінен айырмашылығын салыстыру.
- Эстетикалық талғамын дамыту. (табиғат әсемдігін сезіне білу)
- Тірі табиғатты қорғауға тәрбиелеу.
- Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Жобаға қатысушылар: Балалар, олардың ата-аналары, даярлық топтың тәрбиешілері.
Жобаны жүзеге асыру қорытындысын болжау:
- Көрнекі құралдардың көмегімен (үлгілер, символдар) балалардың өзіндік, танымдық тәжірибесін дамыту.
- Ойлау, үлгі құру, ауыстыру іс-әрекеттеріне қатыстыру арқылы балалардың ізденіс танымдық қабілеттерін дамыту.
Жобаның өзектілігі: Табиғатпен үйлесімділікте өмір сүре алатын, айналадағы қоршаған ортаға деген өзінің іс-әрекеттерін сезіне білуге қабілетті экологиялық ойлау өрісі дамыған тұлғаның қалыптасуы.
Жоба даярлық топ балаларымен жұмыс жасауға арналады. Ол – балалардың бойында табиғатқа деген танымдық қызығушылығын қалыптастыруға септігін тигізеді, байқампаздығын, ойлау іс-әрекетін дамытады. Жоба бойынша жұмыс нәтижесінде балалар ой қорытындысын, түйінін жасауды үйренеді, ізденіс танымдық іс-әрекет себеп-сал байланыстарын білу үшін маңызы зор.
Жоба балалар белсенділігінің екі түрін дамытуды қамтиды: баланың өз белсенділігі және үлкендердің ықпалымен пайда болатын белсенділік.
Бірінші кезең: Балалар ойыншық көбелектерді жинақтап, олардан коллекция құрып сол процеспен балалардың қызығушылығы, жәндіктер туралы сұрақтардың туындауы педагогтарды «Табиғатқа көрік берген көбелектер» тақырыбында жобаны жүзеге асруға бағыттады. Жобаны жүзеге асыру үшін бірнеше кезеңнен тұратын жұмыс жоспарланды:
– Балалармен әңгімелесіп, оларды аталған тақырып бойынша не қызықтыратынын анықтау;
– Ізденіс танымдық іс-әрекеті үшін ортаны құру;
– Серуен кезінде, «Өлкетану» мұражайына саяхат кезінде балаларға көбелектерді бақылауды ұсыну;
Екінші кезең:
- Дидактикалық ойындарды жинақтау;
- Көрнекілік материал, көркем әдебиеттерді, бейнематериал жинақтау;
- Балалардың бейнелеу іс-әрекеті үшін материалды жинақтау;
- Іс-шаралардың жоспарын құру;
Ата-аналарға жоба жұмысына қатысып, көмек көрсетуге ұсыныс жасалды:
- балалардың сұрақтарына жауап табуға көмектесу;
- «Көбелектер әлемі» альбомын жасау үшін танымдық ақпаратты жинақтау;
- Коллекция жинақтауға және безендіруге көмек беру;
- Көбелектер туралы шағын ертегі, әңгімелер құрып, шығармашылық дамыту;
Үшінші кезең:
Жоба бойынша жұмыс әр балаға өзінің танымдық белсенділігін жүзеге асыруға мүмкіндік беретін ерекше атмосферасын құрып, балаға жеке бағытталған үлкендердің өзара іс-әрекеттестігін қамтамасыз етеді (серіктес ретінде).
|
Бағдарлама бөлімі |
Балалардың іс-әрекет түрлері |
|
|
Ойын іс-әрекеті |
Дидактикалық ойындар |
Қимылды ойындар |
|
|
« Бес айырмашылығын тап»
«Сыңарын тап» «Көбелектің гүлін тап» |
«Өз гүліңді тауып ал»
«Күн мен жаңбыр»
|
|
Тіл дамыту
|
Обьекттердің атаулары, іс-әрекет атаулары. Көбелектер (не істейді?) –ұшады, қонады, гүлдерді тозаңдандырады. Бастауыш пен анықтауышты келістіру: Көбелектер (қандай?) – әдемі, түрлі-түсті, нәзік.
Дидактикалық ойын «Біреу – көп», көбелек- көбелектер, қуыршақ- қуыршақтар, мұрт – мұртшалар, жұлдызқұрт – жұлдызқұрттар, гүл-гүлдер.
Суреттерге қарап әңгіме құрастыру. Дидактикалық ойын: «Сөзтізбек» Ертегіні сахналау: «Үш көбелек»
|
|
|
Көркем әдебиеттер |
«Қызықты биология» – Р.Сәтімбеков; Р.Әлімкулова.
«Таймас»-Алматы 2007. «Поведение животных» энциклопедиясы. «Жануарлар туралы 300 сұрақ пен жауап» В.А.Алексеев «Рауан-1997» Өлеңдер: «Көбелек» Ж.Өмірбеков, «Көбелек-ау, көбелек» – Т.Молдағалиев, «Көбелектің түрленуі» – «Балдырған» журналы. Жұмбақтар. Ертегілер: «Үш көбелек» -неміс халық ертегісі.
|
|
|
Бейнелеу іс-әрекеті |
Бейнелеу: «Көбелек», «Алақанмен бастыру»- триз,
«Көбелек» – монотипия Жапсыру: мозаика жапсыру Құрастыру: қағаздан, сулықтардан, кәмпиттің қағаздарынан. Мүсіндеу.
|
|
|
Оқу іс-әрекеті
|
Қоршаған ортамен танысу: «Жәндіктер», «Көбелек қайдан шығады?», «Көбелектердің пайдасы мен зияны», «Көбелектер жасаған жібек»
Тіл дамыту: «От және көбелек», «Үш көбелек» ертегілерін оқу және әңгімелеу, тақпақтар жаттау. Экология: «Көбелектердің қоршаған ортаға бейімделуі», «Табиғатты аялайық» (тәжірибелер) |
|
|
Ата-аналармен өзара іс-әрекет |
Көбелектердің түрлерін, үлгілерін жинақтау, коллекция жасау.
Танымдық материалды, көркем әдебиетті жинақтау. Шағын кітапшалар, ертегілер құру, альбомдар жасау. «Табиғатқа көрік берген көбелектер» көрмесін ұйымдастыруға қатысу. |
|
Төртінші кезең:
«Табиғатқа көрік берген көбелектер» жобасының презентациясы.
Коллекцияның, альбомдардың презентациясы.
Бесінші кезең:
Жаңа жобалардың тақырыптарын, міндеттерін анықтау.
Ерекше педагогикалық маңыздылығы:
- Балалардың диалектикалық ойлау, өзара байланыс жүйесіндегі әлемнің алуан түрлілігін көру қабілетін қалыптастырады.
- Балаларды ойлау, үлгі құру іс-әрекеттеріне қатыстыру арқылы ізденіс-танымдық іс-әрекетін дамыту перспективасын кеңейтеді.
- Балалардың өз бетімен жұмыс жасау іскерлігін, байқампаздығын, қиялын, ойлау қабілетін қолдайды.
Жобаның презентациясы
Тақырыбы: Табиғатқа көрік берген көбелектер
Мақсаты: Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Міндеттері:
- Балаларды тірі табиғат обьектілері оның ішінді жәндіктермен, олардың қасиеттерімен таныстыру.
- Олардың бір-бірінен айырмашылығын салыстыру.
- Эстетитакалық талғамын дамыту табиғат әсемдігін сезіне білу.
- Тірі табиғатты қорғауға тәрбиелеу.
- Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Сабақтың мақсаты:
Тәрбиеші: Саламатсыздар ма, балалар!
Балалар бізге көп апайлар қонаққа келіпті.
-Балалар амандасады.
Тәрбиеші: Балалар бүгінгі біздің жобамыз өте қызықты болмақшы.
Жұмбақ: қаны жоқ, жаны бар, гүл іздеп сабылар (көбелек)
( осы кезде музыка ырғағымен әдемі көбелек ұшып келеді қолында гүлі болады)
Көбелек: Саламатсыздар ма, балалар? Мені білесіңдер ме? Мен көбелекпен мен жаз айында ұшып жүремін. Мен әдемілікті, әдемі гүлдерді жақсы көремін.
Тәрбиеші: Көбелек, көбелек біздің балалар сіз туралы көп біледі.
-Қане балалар, еске түсіріп жіберейікші.
Тәрбиеші интерактивті тақтадан қарай отырып, еске түсіреді, сұрақтар қою.
-көбелек немен қоректенеді?
-қасиеттері қандай?
Муртшалары арқылы нені сезеді?
-олар нені жақсы көреді.
Пайдасы мен зияны
Осы кезде жұмыртқа, жұлдызқұрт, қуыршақ, көбелек пайда болатын суреттерді көрсету.
-Балалар тақпақтар айту арқылы ретімен айтады.
1.Дәулет : жұмыртқадан жаралып,
Жапырақтан нәр алдым.
2.Мирас: Жұлдызқұртқа айналдым
Бой тізеуші мергенші
3.Алтынай: Қабықтарым алғашқы
Бір неше рет алмасты.
Тие бермей
Сергіту сәтін жасау.
Мен тимеймін, жасқанба
Дос болайық, көбелек.
Жайнап тұрған бақшамда
Гүлдерімді тере кет.
Жаңбыр жаушы себелеп,
Тақияның астыны
Тығына ғой көбелек.
Тәрбиеші: Балалар, осы көбелек неден пайда болатынын, бақылағыларың келе ме?
Тәрбиеші: Балалар, көбелек туралы біз көп біледі екенбіз. Енді осы көбелек гүлдің шырынымен қоректенеді ғой. Бізге көбелек, бәрімізге өзімен шырындарды сыйлыққа алып келіпті. Қане көбелектер сияқты шырынмен қөректеніп көрейікші.
Көбелек: Балалар менің кетуім керек. Мен гүлдерімді сағындым. Оларды төзгездыруым қажет. Сау болыңдар!
Тәрбиеші: Балалар біз осы бір жәндік туралы көп білеміз. Енді осы мәліметтерді өзіміздің жадымызға, ойымызға сақтап жүрейік. Келген апайларға көп рахмет!
-сау болыңыздар.
Балалар қоштасып шығып кетеді.
Ақтөбе қаласы №15 «Жидек» МДҰ
Даярлық тобының тәрбиешісі: Көптілеуова Гүлназ Жарасқанқызы
Ж о б а
Тақырыбы: «Табиғатқа көрік берген көбелектер»
(ұзақ мерзімді)
Мақсаты: Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Міндеттері:
- Балаларды тірі табиғат обьектілері оның ішінде жәндіктермен, олардың қасиеттерімен таныстыру.
- Олардың бір-бірінен айырмашылығын салыстыру.
- Эстетикалық талғамын дамыту. (табиғат әсемдігін сезіне білу)
- Тірі табиғатты қорғауға тәрбиелеу.
- Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Жобаға қатысушылар: Балалар, олардың ата-аналары, даярлық топтың тәрбиешілері.
Жобаны жүзеге асыру қорытындысын болжау:
- Көрнекі құралдардың көмегімен (үлгілер, символдар) балалардың өзіндік, танымдық тәжірибесін дамыту.
- Ойлау, үлгі құру, ауыстыру іс-әрекеттеріне қатыстыру арқылы балалардың ізденіс танымдық қабілеттерін дамыту.
Жобаның өзектілігі: Табиғатпен үйлесімділікте өмір сүре алатын, айналадағы қоршаған ортаға деген өзінің іс-әрекеттерін сезіне білуге қабілетті экологиялық ойлау өрісі дамыған тұлғаның қалыптасуы.
Жоба даярлық топ балаларымен жұмыс жасауға арналады. Ол – балалардың бойында табиғатқа деген танымдық қызығушылығын қалыптастыруға септігін тигізеді, байқампаздығын, ойлау іс-әрекетін дамытады. Жоба бойынша жұмыс нәтижесінде балалар ой қорытындысын, түйінін жасауды үйренеді, ізденіс танымдық іс-әрекет себеп-сал байланыстарын білу үшін маңызы зор.
Жоба балалар белсенділігінің екі түрін дамытуды қамтиды: баланың өз белсенділігі және үлкендердің ықпалымен пайда болатын белсенділік.
Бірінші кезең: Балалар ойыншық көбелектерді жинақтап, олардан коллекция құрып сол процеспен балалардың қызығушылығы, жәндіктер туралы сұрақтардың туындауы педагогтарды «Табиғатқа көрік берген көбелектер» тақырыбында жобаны жүзеге асруға бағыттады. Жобаны жүзеге асыру үшін бірнеше кезеңнен тұратын жұмыс жоспарланды:
– Балалармен әңгімелесіп, оларды аталған тақырып бойынша не қызықтыратынын анықтау;
– Ізденіс танымдық іс-әрекеті үшін ортаны құру;
– Серуен кезінде, «Өлкетану» мұражайына саяхат кезінде балаларға көбелектерді бақылауды ұсыну;
Екінші кезең:
- Дидактикалық ойындарды жинақтау;
- Көрнекілік материал, көркем әдебиеттерді, бейнематериал жинақтау;
- Балалардың бейнелеу іс-әрекеті үшін материалды жинақтау;
- Іс-шаралардың жоспарын құру;
Ата-аналарға жоба жұмысына қатысып, көмек көрсетуге ұсыныс жасалды:
- балалардың сұрақтарына жауап табуға көмектесу;
- «Көбелектер әлемі» альбомын жасау үшін танымдық ақпаратты жинақтау;
- Коллекция жинақтауға және безендіруге көмек беру;
- Көбелектер туралы шағын ертегі, әңгімелер құрып, шығармашылық дамыту;
Үшінші кезең:
Жоба бойынша жұмыс әр балаға өзінің танымдық белсенділігін жүзеге асыруға мүмкіндік беретін ерекше атмосферасын құрып, балаға жеке бағытталған үлкендердің өзара іс-әрекеттестігін қамтамасыз етеді (серіктес ретінде).
|
Бағдарлама бөлімі |
Балалардың іс-әрекет түрлері |
|
|
Ойын іс-әрекеті |
Дидактикалық ойындар |
Қимылды ойындар |
|
|
« Бес айырмашылығын тап»
«Сыңарын тап» «Көбелектің гүлін тап» |
«Өз гүліңді тауып ал»
«Күн мен жаңбыр»
|
|
Тіл дамыту
|
Обьекттердің атаулары, іс-әрекет атаулары. Көбелектер (не істейді?) –ұшады, қонады, гүлдерді тозаңдандырады. Бастауыш пен анықтауышты келістіру: Көбелектер (қандай?) – әдемі, түрлі-түсті, нәзік.
Дидактикалық ойын «Біреу – көп», көбелек- көбелектер, қуыршақ- қуыршақтар, мұрт – мұртшалар, жұлдызқұрт – жұлдызқұрттар, гүл-гүлдер.
Суреттерге қарап әңгіме құрастыру. Дидактикалық ойын: «Сөзтізбек» Ертегіні сахналау: «Үш көбелек»
|
|
|
Көркем әдебиеттер |
«Қызықты биология» – Р.Сәтімбеков; Р.Әлімкулова.
«Таймас»-Алматы 2007. «Поведение животных» энциклопедиясы. «Жануарлар туралы 300 сұрақ пен жауап» В.А.Алексеев «Рауан-1997» Өлеңдер: «Көбелек» Ж.Өмірбеков, «Көбелек-ау, көбелек» – Т.Молдағалиев, «Көбелектің түрленуі» – «Балдырған» журналы. Жұмбақтар. Ертегілер: «Үш көбелек» -неміс халық ертегісі.
|
|
|
Бейнелеу іс-әрекеті |
Бейнелеу: «Көбелек», «Алақанмен бастыру»- триз,
«Көбелек» – монотипия Жапсыру: мозаика жапсыру Құрастыру: қағаздан, сулықтардан, кәмпиттің қағаздарынан. Мүсіндеу.
|
|
|
Оқу іс-әрекеті
|
Қоршаған ортамен танысу: «Жәндіктер», «Көбелек қайдан шығады?», «Көбелектердің пайдасы мен зияны», «Көбелектер жасаған жібек»
Тіл дамыту: «От және көбелек», «Үш көбелек» ертегілерін оқу және әңгімелеу, тақпақтар жаттау. Экология: «Көбелектердің қоршаған ортаға бейімделуі», «Табиғатты аялайық» (тәжірибелер) |
|
|
Ата-аналармен өзара іс-әрекет |
Көбелектердің түрлерін, үлгілерін жинақтау, коллекция жасау.
Танымдық материалды, көркем әдебиетті жинақтау. Шағын кітапшалар, ертегілер құру, альбомдар жасау. «Табиғатқа көрік берген көбелектер» көрмесін ұйымдастыруға қатысу. |
|
Төртінші кезең:
«Табиғатқа көрік берген көбелектер» жобасының презентациясы.
Коллекцияның, альбомдардың презентациясы.
Бесінші кезең:
Жаңа жобалардың тақырыптарын, міндеттерін анықтау.
Ерекше педагогикалық маңыздылығы:
- Балалардың диалектикалық ойлау, өзара байланыс жүйесіндегі әлемнің алуан түрлілігін көру қабілетін қалыптастырады.
- Балаларды ойлау, үлгі құру іс-әрекеттеріне қатыстыру арқылы ізденіс-танымдық іс-әрекетін дамыту перспективасын кеңейтеді.
- Балалардың өз бетімен жұмыс жасау іскерлігін, байқампаздығын, қиялын, ойлау қабілетін қолдайды.
Жобаның презентациясы
Тақырыбы: Табиғатқа көрік берген көбелектер
Мақсаты: Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Міндеттері:
- Балаларды тірі табиғат обьектілері оның ішінді жәндіктермен, олардың қасиеттерімен таныстыру.
- Олардың бір-бірінен айырмашылығын салыстыру.
- Эстетитакалық талғамын дамыту табиғат әсемдігін сезіне білу.
- Тірі табиғатты қорғауға тәрбиелеу.
- Тірі табиғат обьектілеріне деген қызығушылығын ояту және бақылау дағдыларын қалыптастыру.
Сабақтың мақсаты:
Тәрбиеші: Саламатсыздар ма, балалар!
Балалар бізге көп апайлар қонаққа келіпті.
-Балалар амандасады.
Тәрбиеші: Балалар бүгінгі біздің жобамыз өте қызықты болмақшы.
Жұмбақ: қаны жоқ, жаны бар, гүл іздеп сабылар (көбелек)
( осы кезде музыка ырғағымен әдемі көбелек ұшып келеді қолында гүлі болады)
Көбелек: Саламатсыздар ма, балалар? Мені білесіңдер ме? Мен көбелекпен мен жаз айында ұшып жүремін. Мен әдемілікті, әдемі гүлдерді жақсы көремін.
Тәрбиеші: Көбелек, көбелек біздің балалар сіз туралы көп біледі.
-Қане балалар, еске түсіріп жіберейікші.
Тәрбиеші интерактивті тақтадан қарай отырып, еске түсіреді, сұрақтар қою.
-көбелек немен қоректенеді?
-қасиеттері қандай?
Муртшалары арқылы нені сезеді?
-олар нені жақсы көреді.
Пайдасы мен зияны
Осы кезде жұмыртқа, жұлдызқұрт, қуыршақ, көбелек пайда болатын суреттерді көрсету.
-Балалар тақпақтар айту арқылы ретімен айтады.
1.Дәулет : жұмыртқадан жаралып,
Жапырақтан нәр алдым.
2.Мирас: Жұлдызқұртқа айналдым
Бой тізеуші мергенші
3.Алтынай: Қабықтарым алғашқы
Бір неше рет алмасты.
Тие бермей
Сергіту сәтін жасау.
Мен тимеймін, жасқанба
Дос болайық, көбелек.
Жайнап тұрған бақшамда
Гүлдерімді тере кет.
Жаңбыр жаушы себелеп,
Тақияның астыны
Тығына ғой көбелек.
Тәрбиеші: Балалар, осы көбелек неден пайда болатынын, бақылағыларың келе ме?
Тәрбиеші: Балалар, көбелек туралы біз көп біледі екенбіз. Енді осы көбелек гүлдің шырынымен қоректенеді ғой. Бізге көбелек, бәрімізге өзімен шырындарды сыйлыққа алып келіпті. Қане көбелектер сияқты шырынмен қөректеніп көрейікші.
Көбелек: Балалар менің кетуім керек. Мен гүлдерімді сағындым. Оларды төзгездыруым қажет. Сау болыңдар!
Тәрбиеші: Балалар біз осы бір жәндік туралы көп білеміз. Енді осы мәліметтерді өзіміздің жадымызға, ойымызға сақтап жүрейік. Келген апайларға көп рахмет!
-сау болыңыздар.
Балалар қоштасып шығып кетеді.