ULAGATTY USTAZ

«Meniń mamandyǵym: alǵashqy qadamdar men alar asýlar»


Aty-jóni:
Tóresaeva Ulpan Bolatqyzy
Mamandyǵy: Mektepke deıingi oqytý men tárbıeleý
Jumys orny: Batys Qazaqstan oblysy. Bórli aýdany. Aqsaı qalasy
№ 7 «Aınalaıyn» bóbekjaıy MKQK. II – sanatty tárbıeshi.

Mamandyq tańdaý – ómirińizdiń bir kirpishin durys qalaý. Eń qıyn mamandyq – adam bolyp qalý. (Hose Hýlıan Martı.)

Mamandyq – árbir adamnyń bolashaǵy, sondaı-aq sharýashylyq kózi bolyp tabylatyn súıikti is. Kez kelgen adam óz mamandyǵyna qurmetpen qaraıdy emes pe?. Mamandyq tańdaý úlken jaýapkershilikti qajet etedi. Álemde 40 myńǵa jýyq ártúrli mamandyq bar, statısterdiń zertteýi boıynsha jyl saıyn 25 mln. adam óziniń jumys ornyn aýystyryp, onyń 12 paıyzy qaıtadan óz ornyna qaıtyp oralatyn kórinedi. Sonymen birge, ár mamandyqtyń erekshelikteri de bar. Izgi mamandyqtardyń biri – pedagog der edim. Pedagog balany oqytyp-tárbıelep, elin kórkeıter azamat etse, adam janynyń arashasy sanalatyn aq halatty abzal jandar – dáriger mamandyǵynyń ereksheligi — aýyrǵan jannyń tánin ǵana emes, ishki jan-dúnıesin de emdeıdi emes pe?.

Bolashaqta úlken mamandyq ıesi bolatynyn armandamaıtyn bala bolmaıdy. Balabaqsha tabaldyryǵynda, mektep partasynda otyrǵanda «kim bolasyń?» degen suraqtardy kóp estıtin edik. Sonda bala armanynda shek bar ma? Qııalǵa batyp keıde birneshe tipti uqsamaıtyn mamandyqtardy aıtyp, máz bolatynbyz. Mektepti bitire sala joǵarǵy oqý ornynda dál sen qalaǵan mamandyq qushaq jaıa qarsy alardaı kórinetin. Sóıtsek biz elemegen máseleler kóp eken. Tapsyratyn emtıhandar ózinshe bir tóbe, al mamandyq, oqý ornyn tańdaý bólek áńgime…

«Ómirde óz ornyńdy tabý úshin maman bolý kerek», degendi de estigenim bar. Sodan bolar jas túlek bolyp usharynda «mamandyq tańdaýda shataspa», dep jatady. Qanatyń qataımaı ómir jolynda qandaı da bir sheshim qabyldaý ońaı emes ekendigin moıyndaý kerek. Óıtkeni balalyq shaǵynda sol mamandyqtyń tek qaımaǵyna qushtar bolatynyń sózsiz. Baǵyma oraı, men ózim qalaǵan mamandyq boıynsha joǵarǵa oqý ornynda bilim alyp, tájirıbe jınaqtaýdamyn. «Mamandyǵym – maqtanyshym» dep aıta alamyn. Degenmen, meniń mamandyǵymda men bilmeıtin qyr-syry álde qaıda kóp eken. «Biletinim bir toǵyz, bilmeıtinim toqsan toǵyz», dep osy mamandyqtyń bir ushyn ustapjúrmin. Bastysy, bul mamandyqty súıip oqydym jáne maǵan qyzyq. Keıde qalamaı jaı dıplom úshin júrgenderdi nemese syrttaı oqýǵa túse almaı júrgen jandardy kórgende júregim syzdaıdy. Alla jazsa, olardyń da basyna baq qonady dep senemin!

Men alǵashqy qadamymdy Batys Qazaqstan oblysy, Oral qalasyndaǵy № 31 «Baldáýren» mektepke deıingi uıymynan bastadym. Men balabaqshaǵa kelgende bári maǵan qyzyq bolyp kórindi, sebebi jat adamdar jat jer. Maǵan birinshi sábıler toby berildi. Bul toptaǵy balalar 2-3 jas aralyǵynda bolǵan sebepti,alǵashqy jyl bolǵasyn balalarmen jumys jasaǵan ońaıǵa túsip jatyr dep esepteımin. Alǵashqy ret ashyq uıymdastyrylǵan oqý –qyzmetin berdim, alǵashqy ret balalarymdy merekelik sharalarǵa daıyndadym, alǵashqy ret ata- analarmen jumys júrgizdim.Tájirıbesi bar mamandardyń arasynda júrip ózińdi shyn tárbıeshi retinde sezinesiń. Men balabaqshada tárbıeshi bolyp jumys jasaǵanyma esh ókinbeımin. Meniń uǵymymda, aldymyzdaǵy árbir bala qaıtalanbas bir ǵajaıyp álem desek, sol zerttelmegen taza qupııaǵa tereń úńilip, balanyń basqaǵa uqsamaıtyn erekshe qasıetterin taný, onyń júregine, jan dúnıesine jol taba bilý – bizderdiń, tárbıeshilerdiń buljytpas boryshymyz. Bala tárbıesi, onyń ishinde balabaqshadaǵy sábılerdi tárbıeleý úlken mártebe.

«Adamdy tárbıeleý — demek onyń erteńgi qýanyshqa ıe bolatyn keleshek jolyn tárbıeleý». A. S. Makarenko. Sondyqtan biz balalarymyzdyń bolashaǵyna, tárbıesine jaýapty jandarmyz. Mektepke deıingi uıymdardaǵy jumystardyń basty baǵyty oqý tárbıe proцesin júıeli josparlaý, jańa ınnovaцııalyq tehnologııalardy endire otyryp balalardy damytýdyń tıimdi joldaryn qarastyrý. Mine osyndaı jumys júıesi meniń balabaqshamda qalyptasqan.Tárbıeshiniń bir boıynda birneshe qyzmet bar. Ol jańa úrdiste zamanaýı tehnologııalardy engizý arqyly uıymdasqan oqý qyzmeti, semınarlar, ǵylymı jumystar men jáne taǵy da basqa saıys — baıqaýlardy uıymdastyryp ótkizýshi, basqarý arqyly nátıjelerge qol jetkizýin qoldaýshy bolyp tanylady.Tárbıeshi – júregi jaqsylyq pen jańalyqqa toly uly tulǵa. Sol boıyndaǵy barlyq bilim men bilikti, tárbıeni balanyń júregine jetkizý úlken qasıet. Tárbıeshi tárbıesin shyn qabyldaǵan bala bolashaqta sózsiz uly tulǵaǵa aınalady. Uly Abaı atamyz:«Aqyryn júrip, anyq bas,Eńbegiń ketpes dalaǵa,Ustazdyq etken jalyqpas,Úıretýden balaǵa!» — dep jyrlap ketkendeı, árbir ustaz bulaq túbinen asyl tas izdegendeı balaǵa mán men maǵynaǵa toly bilimdi úıretýi kerek.

Meniń ómirdegi ustanymym:

  1. Meıirimdilik, shydamdylyq, izdenimpazdyq;
  2. Balalardyń múmkindikterine sený, oıyn árqashan qulaq qoıa tyńdaý;
  3. Óz mamandyǵymdy súıý jáne maqtan tutý.

Men óz isimdi sheberlikpen atqaryp, balabaqshamdaǵy tárbıelenýshilerdiń zaman talabyna saı bilimderin jetildirip, shyǵarmashylyq qabiletteerin damytý qolymnan kelgenshe kómektesýge tyrysamyn.

Mektepke deıingi uıymdarda qyzmet atqara júrip, men armanyma bir qadam bolsa da jaqyndaı tústim dep oılaımyn.Meniń endigi belesim, endigi asýym — ol qanaty qataıǵan maman bolý jáne de menen úlgi alardaı pedagog bolý.

Добавить комментарий

Этот сайт использует Akismet для борьбы со спамом. Узнайте как обрабатываются ваши данные комментариев.